Βλεννογονοκήλες παραρρινίων κόλπων
Τι είναι οι βλεννογονοκήλες (mucocele);
Οι βλεννογονοκήλες είναι καλοήθεις, κυστικές αλλοιώσεις των παραρρινίων κόλπων, που οφείλονται σε απόφραξη του στομίου παροχέτευσης ενός κόλπου και συσσώρευση βλέννας στο εσωτερικό του.
Τι είναι οι παραρρίνιοι κόλποι;
Οι παραρρίνιοι κόλποι αποτελούν κοιλότητες γεμάτες αέρα γύρω από τη μύτη και είναι ο μετωπιαίος κόλπος, οι ηθμοειδείς κυψέλες, ο γναθιαίος κόλπος ( το ιγμόρειο) και ο σφηνοειδής κόλπος. Αυτοί παράγουν φυσιολογικά βλέννα που μετακινείται μέσω στομίων στη μύτη.
Πως δημιουργούνται οι βλεννογονοκήλες;
Η απόφραξη του στομίου ενός από τους παραρρίνιους κόλπους οδηγεί σε:
- συνεχή παραγωγή βλέννας
- προοδευτική διάταση του κόλπου
- πίεση και οστική διάβρωση των τοιχωμάτων
Οι κυριώτερες αιτίες απόφραξης του στομίου ενός κόλπου είναι η χρόνια ρινοκολπίτιδα, οι ρινικοί πολύποδες, προηγούμενες χειρουργικές επεμβάσεις, τραύματα της ρινός και του προσώπου καθώς και όγκοι.
Ποια είναι τα κλινικά συμπτώματα;
Όταν η βλεννογονοκήλη είναι μικρή δεν προκαλεί συμπτώματα. Αν μεγαλώσει και αρχίζει να πιέζει τις γύρω δομές τα συμπτώματα εξαρτώνται από τον κόλπο που προσβάλλεται και περιλαμβάνουν:
- πονοκέφαλος ή πίεση στο πρόσωπο
- ρινική απόφραξη
- πόνος γύρω από τα μάτια
- διόγκωση στο μέτωπο ή γύρω από το μάτι
- διπλωπία ή προβλήματα όρασης (σε προχωρημένες περιπτώσεις)
Πώς τίθεται η διάγνωση;
Η διάγνωση βασίζεται κυρίως στον απεικονιστικό έλεγχο.
Γίνεται πάντα κλινική εξέταση και ενδοσκόπηση ρινός, όμως η εξέταση εκλογής είναι η
- Αξονική τομογραφία (CT): δείχνει ομαλή διάταση του κόλπου (Φωτο)
- Μαγνητική τομογραφία (MRI): χρήσιμη για διαφοροδιάγνωση από όγκους
Οι παραρρίνιοι κόλποι που επηρεάζονται συχνότερα είναι ο μετωπιαίος κόλπος και ο γναθιαίος κόλπος.
Ποια είναι η αντιμετώπιση;
Στις περισσότερες περιπτώσεις μεγαλώνουν αργά ,μπορεί να μην προκαλούν καθόλου συμπτώματα και συνήθως βρίσκονται τυχαία σε αξονική τομογραφία που γίνεται για κάποιο άλλο λόγο. Τότε ο γιατρός μπορεί απλώς να τις παρακολουθεί.
Μπορεί όμως να γίνουν επικίνδυνες, όταν μεγαλώσουν αρκετά και πιέζουν γύρω δομές όπως το μάτι , τα οστά του προσώπου ,τη ρινική κοιλότητα και σπανιότερα τον εγκέφαλο. Τότε η αντιμετώπιση είναι χειρουργική με ενδοσκοπική μέθοδο μέσα από τη μύτη και περιλαμβάνει:
- ενδοσκοπική παροχέτευση της βλέννας από τον πάσχον κόλπο
- διατήρηση ανοιχτού στομίου για πρόληψη υποτροπής
Ποια είναι η πρόγνωση;
Η πρόγνωση είναι πολύ καλή, εφόσον γίνει έγκαιρη και σωστή χειρουργική αντιμετώπιση. Οι υποτροπές είναι σπάνιες.
Ποιές είναι οι πιθανές επιπλοκές;
Αν δεν αντιμετωπιστούν, μπορεί να προκληθούν:
- ενδοκρανιακές επιπλοκές
- επιπλοκές από τον οφθαλμό
- παραμόρφωση προσώπου
Συχνές Ερωτήσεις
Οι βλεννογονοκήλες παραρρινίων κόλπων είναι κύστεις γεμάτες με βλέννα που δημιουργούνται μέσα στους παραρρίνιους κόλπους όταν αποφραχθεί το φυσιολογικό στόμιο παροχέτευσης της βλέννας. Μπορεί να είναι μικρές και να μην προκαλούν συμπτώματα, όταν όμως μεγαλώσουν πιέζουν τις γύρω δομές και μπορεί να προκαλέσουν πόνο ή πίεση στο πρόσωπο, διόγκωση γύρω από το μάτι, διπλωπία (διπλή όραση), πονοκεφάλους και ρινική απόφραξη.
Ο απεικονιστικός έλεγχος είναι ο τρόπος που διαγιγνώσκονται. Η αξονική τομογραφία θα δείξει μια κύστη στα παραρρίνια ομαλή που πιέζει χωρίς να καταστρέφει τις γύρω δομές. Η μαγνητική τομογραφία θα ξεχωρίσει την βλεννογονοκήλη από ένα όγκο.
Πολλές φορές, μάλιστα, βρίσκονται τυχαία σε αξονική τομογραφία που γίνεται για άλλο λόγο όταν είναι μικρές και δεν προκαλούν συμπτώματα.
Όταν μια βλεννογονοκήλη είναι μικρή και ασυμπτωματική συχνά παρακολουθείται.
Όταν η βλεννογονοκήλη αρχίζει να αυξάνεται σε μέγεθος, πιέζει σημαντικές γειτονικές δομές και προκαλεί συμπτώματα, τότε το χειρουργείο κρίνεται αναγκαίο και γίνεται με ενδοσκοπική μέδοθο μέσα από τη μύτη χωρίς εξωτερικές τομές. Διανοίγεται ο κόλπος που πάσχει, η βλέννα παροχετεύεται και δημιουργείται η κατάλληλη οδός στην περιοχή για αποφυγή υποτροπής.