Κύστη Θυρεογλωσσικού Πόρου
Τι είναι η κύστη θυρεογλωσσικού πόρου;
Η κύστη θυρεογλωσσικού πόρου είναι μία συγγενής καλοήθης κύστη που προκύπτει από εμβρυϊκά υπολείμματα του θυρεογλωσσικού πόρου, ο οποίος φυσιολογικά εξαφανίζεται μετά την κάθοδο του θυρεοειδούς αδένα. Ατελής εξαφάνιση του πόρου οδηγεί σε σχηματισμό κύστης ή συριγγίου
Αποτελεί την συχνότερη συγγενή κύστη του τραχήλου.
Διαγιγνώσκεται κυρίως στην παιδική ηλικία, αλλά περίπου 30–40% των περιπτώσεων διαγιγνώσκονται στην ενήλικη ζωή.
Ποια είναι η συνήθης εντόπιση;
Εντοπίζεται κατά μήκος της πορείας του θυρεογλωσσικού πόρου:
- μέση γραμμή τραχήλου (συχνότερα) (Φωτο 1)
- πάνω ή κάτω από το υοειδές οστούν
- σπανιότερα στη βάση της γλώσσας
Χαρακτηριστικά κινείται με την κατάποση και την προβολή της γλώσσας.
Ποια είναι η κλινική εικόνα;
- Μπορεί να μην προκαλεί κανένα σύμπτωμα
- Μπορεί να εμφανίζεται σαν ανώδυνη, ελαστική μάζα τραχήλου
- Μπορεί να γίνει επώδυνη σε περίπτωση λοίμωξης ( μετά από κρυολόγημα)
- Πιθανή ερυθρότητα, ευαισθησία ή δημιουργία συριγγίου
- Σπάνια δυσκολία στην κατάποση
Πώς τίθεται η διάγνωση;
Η διάγνωση βασίζεται στην κλινική εξέταση και στο υπερηχογράφημα τραχήλου Κατά την κλινική εξέταση ψηλαφάται μία μάζα μαλακή που έχει το χαρακτηριστικό ότι κινείται ταυτόχρονα με την κατάποση ή κίνηση της γλώσσας.
Η εξέταση εκλογής είναι το υπερηχογράφημα τραχήλου που βοηθά για καθορισμό του μεγέθους και σύνδεσης με θυρεοειδή. Είναι απαραίτητος ο έλεγχος ύπαρξης φυσιολογικού θυρεοειδούς αδένα.
Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να γίνει αξονική ή μαγνητική τομογραφία.
Με τι άλλο μπορεί να μοιάζει;
Ο ΩΡΛ αξιολογεί αν η μάζα μπορεί να είναι λεμφαδένας , δερμοειδής κύστη , απόστημα.
Είναι επικίνδυνη κατάσταση;
Συνήθως όχι. Οι περισσότερες κύστεις δεν προκαλούν σοβαρά προβλήματα.
Πολύ σπάνια (λιγότερο από 1%) μπορεί να εμφανιστεί κακοήθεια, γι’ αυτό και συνιστάται σωστή αξιολόγηση.
Ποιες είναι οι επιπλοκές;
Μόλυνση: Ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι να μολυνθεί η κύστη και να σχηματιστεί απόστημα. Αυτό μπορεί να προκαλέσει πόνο, ερυθρότητα και πρήξιμο.
Σε λίγες περιπτώσεις σχηματίζεται συρίγγιο στο δέρμα.
Ποια είναι η θεραπευτική αντιμετώπιση;
Η χειρουργική εξαίρεση αποτελεί τη θεραπεία εκλογής.
Η προτιμώμενη τεχνική είναι η επέμβαση Sistrunk, η οποία περιλαμβάνει αφαίρεση της κύστης , εκτομή του κεντρικού τμήματος του υοειδούς οστού και αφαίρεση τυχόν υπολειμμάτων του πόρου.
Ο λόγος που αφαιρείται και μέρος του υοειδούς είναι ότι ο πόρος περνάει συχνά μέσα ή κοντά στο υοειδές, και αν μείνει οποιοδήποτε τμήμα, η κύστη μπορεί να εμφανιστεί ξανά (υποτροπή).
Υπάρχει πιθανότητα να ξαναεμφανιστεί;
Με σωστή χειρουργική τεχνική, η πιθανότητα υποτροπής είναι πολύ μικρή ( <5%)
Τι συμβαίνει αν δεν αφαιρεθεί;
Μπορεί να μολύνεται επανειλημμένα , να μεγαλώσει και να προκαλεί αισθητικό ή λειτουργικό πρόβλημα.
Συχνές Ερωτήσεις
Μπορεί να μην προκαλεί κανένα σύμπτωμα.
Εμφανίζεται συνήθως στη μέση γραμμή του τραχήλου σαν ανώδυνη, ελαστική μάζα που κατά την κλινική εξέταση κινείται προς τα πάνω ταυτόχρονα με την κατάποση ή την προβολή της γλώσσας.
Μπορεί να γίνει επώδυνη σε περίπτωση λοίμωξης με πιθανή ερυθρότητα, ευαισθησία ή δημιουργία συριγγίου.
Η εξέταση εκλογής είναι το υπερηχογράφημα τραχήλου που βοηθά στο καθορισμό του μεγέθους της κύστης και της σύνδεσης με τον θυρεοειδή. Είναι απαραίτητος ο έλεγχος ύπαρξης φυσιολογικού θυρεοειδούς αδένα γιατί ,σπάνια, σε ορισμένα άτομα ο φυσιολογικός θυρεοειδής δεν έχει κατέβει στη θέση του και ο μόνος ιστός θυρεοειδούς βρίσκεται μέσα στην κύστη. Έτσι αν αφαιρεθεί η κύστη χωρίς να γνωρίζουμε αυτό, μπορεί να μείνει ο ασθενής χωρίς θυρεοειδή, με σοβαρές επιπτώσεις στην ορμονική ισορροπία.
Η χειρουργική εξαίρεση αποτελεί τη θεραπεία εκλογής.
Πραγματοποιείται η επέμβαση Sistrunk που περιλαμβάνει αφαίρεση ολόκληρης της κύστης μαζί με τον θυρεογλωσσικό πόρο και το κεντρικό τμήμα του υοειδούς οστού.