Υπερτροφία Κάτω Ρινικών Κογχών
Τι είναι οι κάτω ρινικές κόγχες;
Οι κάτω ρινικές κόγχες είναι οστικοί σχηματισμοί που βρίσκονται στα πλάγια τοιχώματα της ρινικής κοιλότητας και καλύπτονται από πλούσιο αγγειοβριθές βλεννογόνο. Συμβάλλουν στη ρύθμιση της ροής του αέρα, στη θέρμανση, στην εφύγρανση και στον καθαρισμό του εισπνεόμενου αέρα.
Τι ονομάζεται υπερτροφία των κάτω ρινικών κογχών;
Η υπερτροφία των κάτω ρινικών κογχών αναφέρεται στη παθολογική αύξηση του όγκου τους, η οποία μπορεί να οφείλεται είτε σε πάχυνση του βλεννογόνου, είτε σε υπερπλασία του υποκείμενου οστού, είτε – συχνότερα – σε συνδυασμό των δύο. Η υπερτροφία αυτή προκαλεί στένωση της ρινικής κοιλότητας και δυσχέρεια στη ρινική αναπνοή
Από τι προκαλείται η υπερτροφία των κάτω ρινικών κογχών;
Οι συχνότερες αιτίες είναι:
- αλλεργική ρινίτιδα,
- χρόνια μη αλλεργική (αγγειοκινητική ή ιδιοπαθής ) ρινίτιδα, που οφείλεται σε δυσλειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος
- σκολίωση του ρινικού διαφράγματος ( οδηγεί σε αντιρροπιστική υπερτροφία των κογχών),
- χρόνια έκθεση σε ερεθιστικούς παράγοντες (καπνός, ρύποι),
- παρατεταμένη χρήση τοπικών αποσυμφορητικών σπρέι( φαρμακευτική ρινίτιδα)
Ποια συμπτώματα παρουσιάζει ο ασθενής;
Τα συχνότερα συμπτώματα είναι:
- χρόνια ρινική απόφραξη,
- εναλλασσόμενη δυσχέρεια ρινικής αναπνοής,
- στοματική αναπνοή,
- ρινόρροια ή οπισθορρινική καταρροή,
- μειωμένη όσφρηση,
- ροχαλητό και διαταραχές ύπνου.
Πώς τίθεται η διάγνωση;
Η διάγνωση βασίζεται στη λήψη πλήρους ιστορικού και στην κλινική εξέταση που γίνεται με ρινική ενδοσκόπηση και δίνει άμεση εικόνα του μεγέθους των κάτω ρινικών κογχών και της κατάστασης του βλεννογόνου. Οι κάτω ρινικές κόγχες εμφανίζονται διευρυμένες ή διογκωμένες και μπορεί να καλύπτουν μεγάλο μέρος των ρινικών θαλαμών, περιορίζοντας τη ροή αέρα. Ο βλεννογόνος μπορεί να φαίνεται οιδηματώδης ή ερυθρός και σε αλλεργική αιτιολογία συχνά παρατηρείται ωχροκίτρινη απόχρωση ή βλέννη και μερικές φορές υπάρχει πολυποειδή εκφύλιση.
Θεραπευτική αντιμετώπιση
Η θεραπεία εξαρτάται από τη βαρύτητα και το αίτιο και περιλαμβάνει συντηρητική και χειρουργική επιλογή.
Η συντηρητική αντιμετώπιση περιλαμβάνει:
- τοπικά κορτικοστεροειδή ρινικά σπρέι,
- αντιισταμινικά (σε αλλεργική αιτιολογία),
- ρινικές πλύσεις με φυσιολογικό ορό,
- αποφυγή ερεθιστικών παραγόντων.
Πότε απαιτείται χειρουργική αντιμετώπιση;
Χειρουργική θεραπεία ενδείκνυται όταν τα συμπτώματα επιμένουν παρά τη σωστή συντηρητική αγωγή και επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα ζωής του ασθενούς.
Ποιες είναι οι βασικές χειρουργικές μέθοδοι;
Οι συχνότερες τεχνικές είναι:
- κογχοπλαστική με ραδιοσυχνότητες,
- υποβλεννογόνια μείωση των κογχών,
- μερική κογχεκτομή, με στόχο τη διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας.
Ποια είναι η σημασία της σωστής αντιμετώπισης;
Η έγκαιρη και σωστή αντιμετώπιση της υπερτροφίας των κάτω ρινικών κογχών βελτιώνει τη ρινική αναπνοή και συμβάλλει ουσιαστικά στη βελτίωση της ποιότητας ζωής του ασθενούς.
Υπάρχει περίπτωση να ξαναυπερτραφούν μετά τη χειρουργική επέμβαση;
Ναι, υπάρχει περίπτωση οι κάτω ρινικές κόγχες να διογκωθούν ξανά μετά από χειρουργική επέμβαση, και αυτό εξαρτάται από διάφορους παράγοντες:
Αν η αλλεργική ρινίτιδα ή χρόνια φλεγμονή δεν αντιμετωπιστεί (π.χ. αλλεργιολογική θεραπεία ή αποφυγή ερεθιστικών παραγόντων). Συνήθως η επέμβαση που γίνεται είναι η σμίκρυνση των κογχών με διατήρηση του μεγαλύτερου μέρους του ιστού, οπότε υπάρχει πιθανότητα να διογκωθούν ξανά. Επίσης, όταν είναι ελλιπής η συμμόρφωση με την προβλεπόμενη μετεγχειρητική φροντίδα, που περιλαμβάνει καθημερινές ρινικές πλύσεις και χρήση ρινικών κορτικοστεροειδών που μειώνουν τον κίνδυνο υποτροπής.
Και βέβαια η μη αποφυγή καπνίσματος και άλλων ερεθιστικών ουσιών συμβάλλει στην υπερτροφία πάλι των κάτω ρινικών κογχών.
Συχνές Ερωτήσεις
Η θεραπεία εξαρτάται από τη βαρύτητα των συμπτωμάτων και το αίτιο και περιλαμβάνει συντηρητική και χειρουργική αντιμετώπιση.
Η συντηρητική θεραπεία συνίσταται σε χορήγηση ρινικών κορτικοστεροειδών, ρινικών πλύσεων με φυσιολογικό ορό, αντιισταμινικών σε αλλεργικές περιπτώσεις, και βραχυχρόνια αποσυμφορητικά.
Αν η συντηρητική θεραπεία δεν βελτιώνει τα συμπτώματα ή η απόφραξη είναι σοβαρή τότε είναι αναγκαία η χειρουργική επέμβαση που περιλαμβάνει:
- κογχοπλαστική με ραδιοσυχνότητες,
- υποβλεννογόνια μείωση των κογχών,
- μερική κογχεκτομή, με στόχο τη διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας
- συνδυασμό με διόρθωση του σκολιωτικού ρινικού διαφράγματος
Ναι. Η χειρουργική επέμβαση μειώνει σημαντικά τον όγκο των κογχών και βελτιώνει την αναπνοή, αλλά δεν εγγυάται 100% ότι δεν θα διογκωθούν ξανά, ειδικά αν η υποκείμενη αιτία(π.χ. αλλεργία, χρόνια φλεγμονή) δεν αντιμετωπιστεί.
Ο συνδυασμός χειρουργείου και σωστής μετεγχειρητικής φροντίδας δίνει τα καλύτερα αποτελέσματα.