Στυλιανός Τριάντος – ΩΡΛ

Χειρουργική αφαίρεση του υπογνάθιου αδένα

Η αφαίρεση του υπογνάθιου αδένα  είναι μια χειρουργική επέμβαση κατά την οποία αφαιρείται ο υπογνάθιος σιελογόνος αδένας, ένας από τους κύριους αδένες που παράγουν σάλιο και βρίσκεται κάτω από την κάτω γνάθο (κάτω από το πηγούνι, δεξιά και αριστερά).

Που ευρίσκεται ο υπογνάθιος αδένας;
Στο υπογνάθιο τρίγωνο , μια ανατομική περιοχή του τραχήλου που αφορίζεται από την κάτω γνάθο προς τα άνω , κάτω από το διγάστορα μυ και εσωτερικά από το γναθουοειδή μυ ( έτσι διαχωρίζεται από τη στοματική κοιλότητα). (Φωτο 1)

Η αφαίρεση ενδείκνυται όταν υπάρχουν:

  • Σιελόλιθοι (πέτρες) που προκαλούν επαναλαμβανόμενες φλεγμονές και δεν μπορούν να αφαιρεθούν με σιελαδενοσκόπηση
  • Χρόνια φλεγμονή
  • Καλοήθεις ή κακοήθεις όγκοι
  • Σε λεμφαδενικό καθαρισμό του τραχήλου

Πως πραγματοποιείται η επέμβαση;
Γίνεται  με γενική αναισθησία και διαρκεί περίπου 1 ώρα. 

Πραγματοποιείται  μια μικρή τραχηλική τομή  τομή  3-4 εκ. κάτω από τη γνάθο (για αποφυγή τραυματισμού του επιχείλιου κλάδου του προσωπικού νεύρου) και εντός μιας δερματικής πτυχής για καλύτερο αισθητικό μετεγχειρητικό αποτέλεσμα ( φωτο- 2).  Ο αδένας παρασκευάζεται και  αφαιρείται προσεχτικά, με ιδιαίτερη προσοχή σε γειτονικά νεύρα, όπως το γλωσσικό νεύρο και  το υπογλώσσιο νεύρο  (φωτο- 3). Ο πόρος του υπογνάθιου αδένα αναγνωρίζεται και απολινώνεται ( σε λιθίαση πρέπει να είμαστε σίγουροι ότι έχει αφαιρεθεί ο λίθος από τον πόρο).  Η τομή κλείνει με ράμματα και συχνά τοποθετείται παροχέτευση για 24 ώρες.

Ποιοι είναι οι πιθανοί κίνδυνοι της επέμβασης;

  • βλάβη του επιχείλιου κλάδου του προσωπικού νεύρου ( κίνηση κάτω χείλους)
  • βλάβη του γλωσσικού νεύρου ( αισθητικότητα της γλώσσας)
  • βλάβη του υπογλωσσίου νεύρου  (κίνηση γλώσσας)
  • χειρουργική ουλή

Τι επιπλοκές μπορεί να συμβούν;

  • Μπορεί να συμβεί αιμάτωμα ή συλλογή ορώδους υγρού μετά από λίγες ημέρες ( παροχετεύεται πολύ εύκολα στο ιατρείο)
  • Προσωρινό ή σπάνια μόνιμο μούδιασμα ή αδυναμία κίνησης στο κάτω χείλος ή τη  γλώσσα.
  • Ξηροστομία (συνήθως ήπια, γιατί οι άλλοι σιελογόνοι αδένες αναπληρώνουν τη λειτουργία).
Tip Πρέπει να ενημερώνεται ο ασθενής ότι μετά την επέμβαση υπάρχει μικρή πιθανότητα αδυναμίας-πτώσης του κάτω χείλους (για λίγες ημέρες).

Ποια είναι η μετεγχειρητική πορεία;
Η νοσηλεία  συνήθως διαρκεί  1–2 ημέρες. Την επόμενη του χειρουργείου αφαιρείται η παροχέτευση και ο ασθενής εξέρχεται της κλινικής με αντιβίωση για 7 ημέρες.

Μπορεί να υπάρχει  ήπιος πόνος και οίδημα που υποχωρούν σε λίγες ημέρες.

Επιστροφή στις καθημερινές δραστηριότητες σε 1–2 εβδομάδες . 

Η ουλή είναι συνήθως μικρή και διακριτική.

Η αφαίρεση του υπογνάθιου αδένα είναι μια ασφαλής και καθιερωμένη επέμβαση, με σαφείς ενδείξεις και καλά αποτελέσματα, όταν γίνεται από εξειδικευμένο χειρουργό κεφαλής και τραχήλου.

Τι πρέπει να γνωρίζει ο ασθενής;
Αν και είναι μια επέμβαση χωρίς προβλήματα μετεγχειρητικά όταν εκτελείται από έμπειρο χειρουργό κεφαλής και τραχήλου συστήνεται η  ενημέρωση/ συγκατάθεση ασθενούς για πιθανές διαταραχές όπως:

  • Πιθανότητα αδυναμίας-πτώσης του κάτω χείλους (για λίγες ημέρες)
  • Μούδιασμα – απώλεια αισθητικότητας της γλώσσας (σπάνια)
  • Περιορισμένη κινητικότητα της  γλώσσας ( σπάνια)

Συχνές Ερωτήσεις

Η επέμβαση κρίνεται απαραίτητη  όταν:

  • Υπάρχουν επαναλαμβανόμενες φλεγμονές 
  • Οι πέτρες δεν μπορούν να αφαιρεθούν αλλιώς
  • Υπάρχει υποψία όγκου
  • Ο πόνος επηρεάζει την καθημερινότητα

Την επόμενη ημέρα του χειρουργείου αφαιρείται η παροχέτευση και ο ασθενής εξέρχεται από την κλινική με αντιβίωση για 7 ημέρες. Μπορεί να υπάρχει οίδημα (πρήξιμο) πιο έντονο τις πρώτες ημέρες και υποχωρεί σταδιακά.

Συστήνεται μαλακή τροφή αρχικά και κανονική διατροφή  μετά  3-4 ημέρες.

Τις πρώτες 2 εβδομάδες καλό είναι η αποφυγή έντονης άσκησης, και βάρη.

Διακοπή καπνίσματος γιατί καθυστερεί την επούλωση.

Όχι σημαντικό. Οι υπόλοιποι σιελογόνοι αδένες καλύπτουν  τη λειτουργία.