Στυλιανός Τριάντος – ΩΡΛ

Χοανοπολύποδας (Αντροχοανικός πολύποδας)

Τι είναι ο χοανοπολύποδας;
Ο χοανοπολύποδας μύτης είναι ένας ξεχωριστός τύπος  καλοήθη πολύποδα   που εμφανίζεται σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες με προτίμηση στους  άνδρες. Αποτελεί το 3%-6% των πολυπόδων που εμφανίζονται στους παραρρίνιους κόλπους. Ξεκινά από το ιγμόρειο άντρο και εκτείνεται προς τη ρινική κοιλότητα και τη χοάνη, προκαλώντας απόφραξη. ( άντρο + χοάνη = αντροχοανικός πολύποδας)

Πως εμφανίζεται;
Δημιουργείται και αναπτύσσεται από το ιγμόρειο  άντρο , διέρχεται μέσω του στομίου του ( δημιουργώντας ένα μεγάλο άνοιγμα στο τοίχωμα του ιγμορείου) στη ρινική θαλάμη και εκτείνεται οπίσθια στον ρινοφάρυγγα ( εμφανίζεται ως ρινοφαρυγγική μάζα )ή και  σπανιώτερα στο στοματοφάρυγγα. Μοιάζει με τους κλασσικούς ρινικούς πολύποδες αλλά έχει μονόπλευρη εντόπιση ( οι ρινικοί πολύποδες έχουν εμφοτερόπλευρη εντόπιση) ενώ και η σχέση του μόνο με το ιγμόρειο κάνει τη διάγνωση  τυπική.

Γιατί δημιουργείται;
Δεν υπάρχουν εξακριβωμένα αίτια που να προκαλούν τη δημιουργία του.  Φαίνεται ότι η χρόνια  φλεγμονή του γναθιαίου άντρου πυροδοτεί την ανάπτυξή του. Άλλες καταστάσεις που προδιαθέτουν για την εμφάνισή του είναι η αλλεργική ρινίτιδα, η κληρονομικότητα, η κυστική ίνωση και οι συχνές λοιμώξεις του αναπνευστικού.

Τι συμπτώματα προκαλεί;

  • Δυσκολία αναπνοής από τη μία πλευρά της μύτης
  • Ένρινη ομιλία
  • Ρινική καταρροή
  • Οπισθορρινική έκκριση
  • Ροχαλητό.

Πως γίνεται η διάγνωση;
Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό  του ασθενούς  και στην ενδοσκοπική εξέταση της ρινός που δείχνει μια πολυποειδή μάζα να εξέρχεται από το ιγμόρειο άντρο και να καταλήγει στο ρινοφάρυγγα ( Φωτο).  Η αξονική τομογραφία επιβεβαιώνει τη διάγνωση και βοηθά στο χειρουργικό σχεδιασμό.

Ποια είναι η θεραπεία;
Η χειρουργική αφαίρεση του χοανοπολύποδα είναι η μόνη θεραπεία και γίνεται ενδοσκοπικά , μέσω της μύτης και χωρίς εξωτερική τομή. Η επέμβαση διαρκεί περίπου 40-60 λεπτά και  πραγματοποιείται με τον ασθενή υπό γενική αναισθησία με τη χρήση ειδικών εργαλείων ενδοσκοπικής χειρουργικής.

Ο ιδανικός τρόπος  αφαίρεσης του χοανοπολύποδα περιλαμβάνει την αφαίρεσή ταυτόχρονα, σαν μία μάζα, και των δύο τμημάτων του χοανοπολύποδα που βρίσκονται το ένα( το μικρότερο) στο ιγμόρειο άντρο και το άλλο( το μεγαλύτερο) στη ρινική θαλάμη και στο ρινοφάρυγγα. Με την έξοδο του πολύποδα φαίνεται μια μεγάλη ‘φυσική’ αντροστομία που έχει δημιουργηθεί από τον ίδιο το πολύποδα κατά το πέρασμά του από το άντρο προς το ρινοφάρυγγα. Πάντα ελέγχουμε με το ενδοσκόπιο των 45ο τη κοιλότητα του ιγμορείου άντρου για πιθανό υπόλλειμμα του πολύποδα. Δεν έχουμε ιδιαίτερη αιμορραγία  και στο τέλος της επέμβασης συνήθως δεν τοποθετείται πωματισμός.

Υπάρχει φαρμακευτική θεραπεία;
Όχι. Σε αντίθεση με τους πολύποδες που σχετίζονται με αλλεργίες ή γενικευμένη πολυποδίαση, εδώ η χρήση φαρμάκων, όπως κορτικοστεροειδή, δεν έχει  καμμία επίδραση.

Tip Ο χοανοπολύποδας έχει πάντα μονόπλευρη εντόπιση, σε αντίθεση με τους κλασσικούς ρινικούς πολύποδες που έχουν αμφοτερόπλευρη εντόπιση

Μετεγχειρητική πορεία:
Ο ασθενής  επιστρέφει στο σπίτι του την ίδια ημέρα ή την επόμενη. Ο πόνος είναι ήπιος και δε χορηγείται αντιβίωση.

Ο ασθενής θα πρέπει να πραγματοποιεί συχνά ρινικές πλύσεις για τον καθαρισμό της χειρουργηθείσας περιοχήςκαι να αποφύγει το έντονο φύσημα της μύτης τουλάχιστον για 7 ημέρες. Η επιστροφή στις καθημερινές δραστηριότητες είναι άμεση ενώ και η άσκηση επιτρέπεται 2 εβδομάδες μετά την επέμβαση.

Μπορεί να ξαναεμφανιστεί;
Συνήθως όχι μετά από μία επαρκή ενδοσκοπική χειρουργική αφαίρεση. Τις λίγες φορές που μπορεί να ξαναεμφανιστεί, η εμπειρία έχει δείξει ότι δεν είχε εξαιρεθεί ολοκληρωτικά ( κυρίως από το ιγμόρειο άντρο) κατά την πρώτη επέμβαση.

Χρήσιμο μήνυμα: Είναι σημαντικό  ασθενείς, ιδιαίτερα τα παιδιά και οι έφηβοι,  που εμφανίζουν μονόπλευρη ρινική απόφραξη, να αξιολογούνται άμεσα από ειδικό ΩΡΛ για να αποκλειστεί η ύπαρξη αντροχοανικού πολύποδα, αλλά και άλλων πιο σοβαρών παθήσεων.

Συχνές Ερωτήσεις

Το πιο συχνό σύμπτωμα είναι η απόφραξη της μύτης , συνήθως από την μία πλευρά, οι συνεχείς εκκρίσεις και βλέννες που κατευθύνονται προς το λαιμό, δυσκολία της αναπνοής τη νύχτα, βάρος στο πρόσωπο και πίεση στα ιγμόρεια.

Η διάγνωση βασίζεται στα συμπτώματα που αναφέρει ο ασθενής, και στην ενδοσκόπηση της ρινός που δείχνει μια μάζα που μοιάζει με πολύποδα να πληρεί συνήθως το οπίσθιο τμήμα της ρινικής θαλάμης εξερχόμενη από το ιγμόρειο άντρο.    Επίσης χρήσιμη είναι η Αξονική Τομογραφία που δείχνει το ακριβές σημείο προέλευσης του χοανοπολύποδα  και βοηθά να αποκλειστούν άλλες παθήσεις και στο σχεδιασμό του χειρουργείου. 

Συνήθως όχι, διότι τις περισσότερες φορές η κλινική εικόνα είναι τυπική. Βιοψία πάντα γίνεται μετά τη χειρουργική αφαίρεση ώστε να επιβεβαιωθεί ότι πρόκειται για καλοήθη πολύποδα.

Η ενδοσκοπική αφαίρεση του χοανοπολύποδα είναι η μόνη αποτελεσματική θεραπεία. Η επέμβαση γίνεται υπό γενική αναισθησία  και διαρκεί  περίπου 45-60 λεπτά. Ο  Ω.Ρ.Λ.- Χειρουργός αφαιρεί τον πολύποδα μέσα από τη μύτη, χωρίς εξωτερικές τομές,  και προσέχει να μην αφήσει κάποιο υπόλειμμα μέσα στο ιγμόρειο από όπου συνήθως ξεκινά.