Στυλιανός Τριάντος – ΩΡΛ

Όγκοι ρινοφάρυγγα

Ο ρινοφάρυγγας είναι το ανώτερο τμήμα του φάρυγγα, πίσω από τη μύτη και πάνω από τον στοματοφάρυγγα. Σε αυτή την περιοχή μπορεί, σπάνια, να εμφανιστούν όγκοι καλοήθεις και κακοήθεις.

Οι καλοήθεις όγκοι του ρινοφάρυγγα μπορεί να είναι:

  • κύστη του Tornwaldt
  • κρανιοφαρυγγίωμα
  • χοανοπολύποδας
  • νεανικό αγγειοίνωμα ή ρινοίνωμα κατά κανόνα σε αγόρια στην εφηβεία.

Τα συνηθέστερα συμπτώματα των καλοήθων όγκων του ρινοφάρυγγα είναι ρινική δυσχέρεια, κλειστή ρινολαλιά, εκκριτική ωτίτιδα, συχνές ρινορραγίες ( κυρίως στο ρινοίνωμα)

Ο καρκίνος του ρινοφάρυγγα  αποτελεί ένα καρκίνο με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, εμφανίζεται συχνότερα στην Ασία και σε αντίθεση με τους άλλους καρκίνους της κεφαλής και τραχήλου η ακριβής αιτιολογία του δεν έχει απόλυτα διευκρινιστεί. Υπάρχουν 3 τύποι σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας που βασίζονται στον ιστολογικό τύπο και ο τύπος ΙΙΙ, το αδιαφοροποίητο καρκίνωμα είναι ο συχνότερος. Οι τύποι ΙΙ και ΙΙΙ έχουν συσχέτιση επιβεβαιωμένη με λοίμωξη από τον ιό Epstein- Barr.

Ποια συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν στον καρκίνο του ρινοφάρυγγα;
Μπουκωμένη μύτη που δεν υποχωρεί ( ρινική δυσχέρεια)

Αίμα από τη μύτη που επαναλαμβάνεται ( υποτροπιάζουσα ρινορραγία)

Αίσθημα βουλώματος ή ενόχληση  στο αυτί, συνήθως από τη μία πλευρά / Μείωση της ακοής  ( μονόπλευρη εκκριτική ωτίτιδα)

Λεμφαδενικές μεταστάσεις  στον τράχηλο -  συνήθως αποτελεί το πρώτο σύμπτωμα του καρκίνου του ρινοφάρυγγα)

Η παρουσία ενός ή περισσότερων από αυτά δεν σημαίνει απαραίτητα καρκίνο, αλλά χρειάζεται έλεγχος αν επιμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Πώς γίνεται η διάγνωση;
H διάγνωση βασίζεται  στο ιστορικό  και στην πλήρη κλινική εξέταση που με βάση τα  συμπτώματα πρέπει να εξεταστεί ο ρινοφάρυγγας  με ενδοσκόπηση και να γίνει  ωτοσκόπηση για πιθανή εκκριτική ωτίτιδα. (Φωτο)

Αν χρειαστεί, μπορεί να ζητηθούν αξονική ή μαγνητική τομογραφία.

Επίσης ορολογικός έλεγχος  ( αντισώματα για ιό Epstein- Barr)

Η βιοψία ( λήψη μικρού δείγματος ιστού) είναι ο μόνος τρόπος να γνωρίζουμε με βεβαιότητα αν ένας όγκος είναι καλοήθης ή κακοήθης. ( στην περίπτωση που υπάρχει υποψία νεανικού αγγειοινώματος η βιοψία πρέπει να αποφεύγεται στο ιατρείο λόγω κινδύνου μεγάλης αιμορραγίας).

Ποια είναι η αντιμετώπιση;
Η θεραπεία εξαρτάται από το είδος του όγκου ,το μέγεθος και την έκταση  του όγκου  και τη γενική κατάσταση του ασθενούς

Οι καλοήθεις όγκοι αφαιρούνται χειρουργικά , κυρίως με ενδοσκοπική μέθοδο.
Το νεανικό αγγειοίνωμα συνήθως αφαιρείται με ενδοσκοπική μέθοδο αφού έχει διενεργηθεί προεγχειρητικός εμβολισμός των αγγειοβριθών  τύπων για περιορισμό της διεγχειρητικής  αιμορραγίας και ασφαλέστερη αφαίρεση του όγκου.   

Πως αντιμετωπίζεται το καρκίνωμα του ρινοφάρυγγα;
Ο καρκίνος ρινοφάρυγγα  αντιμετωπίζεται μη χειρουργικά: H  Ακτινοθεραπεία αποτελεί τη θεραπεία εκλογής για τα αρχικά στάδια και μπορεί να συνδυαστεί με Χημειοθεραπεία στα προχωρημένα  στάδια. Τα τελευταία χρόνια έχει ρόλο και η Ανοσοθεραπεία.

Πρόγνωση:

  • Σε καλοήθειες , με σωστή αντιμετώπιση , κατά βάση καλή.
  • Σε νεανικό αγγειοίνωμα τάση για υποτροπή
  • Σε καρκίνωμα ρινοφάρυγγα αδιαφοροποίητου τύπου το προσδόκιμο 5/ετούς επιβίωσης ανέρχεται στο 70-80% για τα στάδια Ι και ΙΙ ενώ υποχωρεί στο  40-50% για το στάδιο IV.
Tip Σε μονόπλευρη εκκριτική ωτίτιδα ( υγρό στο μέσο ους) στον ενήλικα πρέπει να ελέγχεται ο ρινοφάρυγγας με ενδοσκόπιο για αποκλεισμό όγκου.

Τι είναι σημαντικό να θυμάστε;
Η έγκαιρη διάγνωση παίζει πολύ σημαντικό ρόλο.

Όσο νωρίτερα εντοπιστεί το πρόβλημα, τόσο καλύτερα είναι τα αποτελέσματα της θεραπείας.

Πολλά συμπτώματα είναι κοινά και καλοήθη, αλλά αν επιμένουν πάνω από 2–3 εβδομάδες, πρέπει να εξετάζονται από Ω.Ρ.Λ..

Πότε να απευθυνθείτε σε γιατρό;
Αν έχετε επίμονα συμπτώματα από τη μύτη, τα αυτιά ή τον λαιμό, ιδιαίτερα από τη μία πλευρά, μην τα αγνοείτε. Ένας απλός έλεγχος από ΩΡΛ μπορεί να σας καθησυχάσει ή να οδηγήσει έγκαιρα στη σωστή αντιμετώπιση.

Συχνές Ερωτήσεις

Τα συνηθέστερα συμπτώματα των όγκων του ρινοφάρυγγα είναι:

  • μονόπευρη ρινική απόφραξη
  • υποτροπιάζουσα ρινορραγία
  • μονόπλευρη βαρηκοία αγωγιμότητας
  • διόγκωση τραχηλικών λεμφαδένων ( συχνά  το πρώτο σύμπτωμα)

Η διάγνωση γίνεται με την κλινική εξέταση, τον ενδοσκοπικό έλεγχο της ρινός και του ρινοφάρυγγα και τον απεικονιστικό έλεγχο. Όταν τεθεί η υποψία, εκτελείται βιοψία από τη μάζα του ρινοφάρυγγα για διάγνωση καλοήθειας ή κακοήθειας.

(Στην περίπτωση που υπάρχει υποψία νεανικού αγγειοινώματος η βιοψία πρέπει να αποφεύγεται στο ιατρείο λόγω κινδύνου μεγάλης αιμορραγίας).

Οι καλοήθεις όγκοι αντιμετωπίζονται με χειρουργική αφαίρεση κύρια με ενδοσκοπική μέθοδο.

Η θεραπεία εκλογής για τον καρκίνο ρινοφάρυγγα είναι η Ακτινοθεραπεία  στα αρχικά στάδια και μπορεί να συνδυαστεί με Χημειοθεραπεία στα προχωρημένα  στάδια.

Αν υπάρχουν επίμονα συμπτώματα από τη μύτη, τα αυτιά ή τον λαιμό, ιδιαίτερα από τη μία πλευρά, είναι αναγκαία η  άμεση Ω.Ρ.Λ. εξέταση για αποκλεισμό ή έγκαιρη διάγνωση μιας σοβαρής κατάστασης.